أحمد بن يحيى بن جابر ( البلاذري ) ( مترجم : محمد توكل )
مقدمهء مترجم 39
فتوح البلدان ( فارسى )
نقل كرده مىنويسد : بلاذرى از لحاظ دقت « و ضبط در آنچه روايت مىكند معروف است . » 2 . ياقوت در شرح احوال قاضى مهذب ( حسن بن على بن ابراهيم مصرى متوفى به سال 561 هجرى ) مىنويسد وى كتاب انسابى در 20 مجلد تصنيف نموده كه حاكى از جودت قريحه و كثرت اطلاع مؤلف است . او « پاى خود را جاى پاى احمد بن يحيى بن جابر بلاذرى نهاده » و از سبك وى پيروى كرده است « 1 » . اين نوشته به خوبى نشان دهندهء آن است كه بلاذرى در شيوهء خود مبتكر و مقدم بوده و ديگران از وى تقليد كردهاند . 3 . و نظراتى چند از مراجع دوران معاصر : قابليت اطمينان به آثار وى و توانايى او در نقادى مسائل از هر جهت مورد تأييد است ( دائرة المعارف اسلام ) . خاور شناسان عالى مقامى همچون مارتن ، دوسون و بروسه ارزش بس والايى براى اطلاعات تاريخى ارائه شده از سوى بلاذرى قائلاند ( دائرة المعارف روسيه تزارى ، سال 1891 ) . بلاذرى بهترين مرجع و حجت در مورد تاريخ دوران تشكيل امپراطورى عرب به شمار مىرود ( دائرة المعارف بريتانيكا ) . كتاب وى دربارهء فتحهاى مسلمانان يك مدرك تاريخى درجهء اول به شمار مىرود ( دائرة المعارف بزرگ لاروس ) . كتاب مذكور ( فتوح البلدان ) يكى از بهترين منابعى است كه در خصوص فتحهاى اعراب در اختيار ما قرار دارد ( سوواژه در مورخان عرب ) .
--> ( 1 ) . معجم الادباء .